home Pozostałe Prawo pierwokupu – instytucja znana od starożytności

Prawo pierwokupu – instytucja znana od starożytności

Można powiedzieć, że prawo pierwokupu jest obecne od tysięcy lat. Powstało w starożytnym Rzymie i było formą reglamentacji w obrocie nieruchomościami i innymi rzeczami. Jeśli chodzi o nasze polskie podwórko, to początki tej instytucji dotyczą regulacji wprowadzonych w okresie rozbiorów, przez co ich brzmienie różniło się w poszczególnych regionach zajętych przez różne państwa zaborcze.

Czym jest prawo pierwokupu?

Istotą takiego prawa jest przyznanie danej osobie pierwszeństwa do kupienia oznaczonej rzeczy od jej właściciela. Prawo takie ma zastosowanie jedynie w wypadku, gdy właściciel zamierza sprzedać daną rzecz osobie trzeciej. Natomiast nie obowiązuje w przypadku innych form odstępowania takich jak np. darowizna czy zamiana, ani też zdarzeń prawnych, np. wskutek wywłaszczenia. Jak czytamy na www.kruczek.pl istotny jest fakt, że prawo pierwokupu jest niezbywalne i niepodzielne. Jednak w sytuacji kiedy z mocy ustawy przysługuje ono Skarbowi Państwa, jednostce samorządu terytorialnego, współwłaścicielowi lub dzierżawcy, bezwarunkowa umowa sprzedaży zawarta między zobowiązanym i osobą trzecią jest nieważna.

Jaki jest cel ustanowienia prawa pierwokupu?

Jak podaje Kruczek podstawowym celem jest ochrona interesów uprawnionego, który może nabyć prawa lub rzeczy z pierwszeństwem przed innymi podmiotami występującymi w obrocie cywilnoprawnym. Może mieć to szczególne znaczenie, w sytuacji, w której uprawniony ponosił w przeszłości koszty związane z utrzymaniem rzeczy.

Co może być przedmiotem prawa pierwokupu?

Przedmiotem prawa pierwokupu zawsze są rzeczy – zarówno ruchome, jak i nieruchomości. W przypadku tych drugich możliwe jest ustanowienie go nie tylko na prawie własności, ale też na prawie użytkowania wieczystego. Warunkiem koniecznym jest jednak określenie tej rzeczy przynajmniej co do gatunku.